Servisu Migrasaun (SM) aplika ona sansaun ba sidadaun estranjeiru hamutuk na’in 192, tanba identifika viola kondisaun vistu turismu hodi hala’o atividade profisionál iha Timor-Leste.
Diretór Jerál Asuntu Administrasaun no Finansas iha SM, Juvinal Castello, dehan katak sidadaun hirak ne’e SM identifika hahú husi fulan Janeiru to’o Maiu 2026. Durante períodu ne’e, sidadaun estranjeiru hamutuk 163.927 tama iha territóriu nasionál, no husi númeru ne’e ema 192 mak viola kondisaun vistu turismu.
“SM halo ona prosesu no aplika ona sansaun ba sidadaun estranjeiru hamutuk 192 ne’e, tanba sira tama mai ho vistu turista, maibé utiliza fali atu halo servisu profisionál sira,” nia informa.
Nia hatete katak sansaun ne’ebé SM aplika kompostu husi Prosesu Averiguasaun (PA) ba ema 19, Prosesu Diligénsia Simples (PDS) ba ema 148 no Prosesu Abandona Voluntária ba ema 25.
“Dadus ne’ebé ami rejista hatudu katak hahú husi Janeiru to’o Maiu 2026, sidadaun ne’ebé tama mai iha territóriu nasionál hamutuk ema 163.927, no sidadaun ne’ebé sai husi territóriu nasionál hamutuk ema 292.629. Nune’e, total movimentu entrada no saída iha períodu ne’e hamutuk ema 456.556,” nia hatete.
Nia apela ba sidadaun nasionál no estranjeiru sira atu respeita lei no regulamentu migrasaun, inklui utiliza vistu tuir objetivu ne’ebé hetan autorizasaun, atu nune’e bele evita sansaun administrativu no medida legal sira seluk.
Nia hatete katak SM iha kompromisu atu kontinua hametin kontrolu fronteira, garante kumprimentu lei migrasaun no aumenta rekolla reseita Estadu husi setór migrasaun, atu asegura seguransa no orden públiku iha territóriu nasionál.
Entretantu, Prezidente Komisaun B ne’ebé trata Asuntu Defesa no Seguransa iha Parlamentu Nasionál, Domingos Augusto “Deker”, iha Parlamentu Nasionál, dehan katak Servisu Migrasaun tenke hametin kontrolu iha fronteira hodi identifika ema sira ne’ebé viola vistu.
“SM iha fronteira tenke halo kontrolu hodi identifika sidadaun estranjeiru ne’ebé viola lei migrasaun no tenke submete sira ba prosesu, labele husik livre.
“Sidadaun estranjeiru ne’ebé atu servisu iha Timor-Leste tenke iha vistu traballu, la’ós vistu turístiku. Se uza vistu turístiku atu servisu, ne’e ilegal,” Prezidente Komisaun B, Domindos salienta.Nia hatete katak durante ne’e Servisu Migrasaun halo ona esforsu atu kontrola fronteira, maibé ekipamentu ne’ebé utiliza seidauk sufisiente atu apoia servisu kontrolu, tanba ne’e, nia husu governu atu toma atensaun.
