Tuir Deputadu Manuel Tilman, katak Parlamentu Nasional sei aprova relatoriu lei anti korupsaun nian iha Abril fulan ne’e no fulan Maiu haruka ba iha Prezidente da Republika atu promulga.
“Hein katak depois paskua ami bele aprova ona jeneralidade tanba audensia publika halo hotu tiha ona falta deit relatoriu Komisaun C nian,” hateten Prezidenti Komisaun C, Deputadu Tilman, semana kotuk,(30/03) iha Uma Fukun, Dili.
Tuir Deputadu Tilman, Komisaun C prepara tiha ona relatoriu, mais seidauk submete mai iha meja Parlamentu tanba sei iha eleisaun segunda volta.
“Komisaun C sei aprova iha Abril, depois loron 11 Abril bele lori ona mai iha plenaria, antes tama Maiu ami bele aprova ona no haruka tan ba Prezidenti da Republika atu promulga,” Deputadu Tilman informa.
Nia dehan, Lei Anti Korupsaun iha buat tolu mak iha laran, ida eksterior de rikeza, katak Funsionariu Alfandega ida nia salariu US$ 200,00, derepenti iha kareta tolu hat signifika katak nia riku matak deit,entaun lori ba Komisaun Anti Korupsaun (KAK) hodi halo investigasaun, ida seluk responsabilidade konstrutores obras, pur ezemplu, halo estrada iha Dili laran la to’o fulan nen naksobu fila fali KAK bele bolu sira.
“Ita la’os dehan la iha lei, ita iha kodigu penal nebe iha baze atu akuza se deit iha responsabilidade korupsaun, e depois ita hari Komisaun Anti Korupsaun ho lei ida,” esplika Deputadu Tilman.
Tuir nia, durante ne’e KAK uza deit kodigu penal hodi akuza ema koruptor sira.
“Ita mos ratifika tiha ona konvensaun Internasional ONU nian hanaran UNKAK nebe iha loron Parlamentu rua nia laran Parlamentu hamutuk ho Sosiedade Sivil,UNMIT ,Uniaun Europeia nebe halo tiha ona Konferensia iha Hotel Timor nebe liu husi kodigu Penal,” hateten Deputadu Tilman.
Entertantu Membru Komi¬saun C, Deputadu Estanislao da Silva hateten, Komisaun C halo ona relatoriu final atu lori ba iha Parlamentu Nasional atu diskuti hodi aprova.
“Iha kestaun balun tenki hare didiak tanba ita ratifika tiha ona konvensaun Nasoens Unidas konaba korupsaun ninian no ita mos tenki hatama konvensaun iha ita nia Lei,” Deputadu da Silva tenik.
Deputadu ne’e hatutan, semana oin Komisaun C aprova ona, paraser depois sei submete mai iha Parlamentu atu aprova antes mandatu Parlamentu ninian remata.
“Durante ne’e KAK uza Kodigu Penal nebe sira iha no mos Lei Subsidiari nebe balun iha hodi hala’o sira nia servisu,” Deputadu da Silva katak.
Nia afirma, Lei Anti Korupsaun sei ajuda teb-tebes ba KAK nia servisu no mos sei ajuda Prokuradoria jeral nia atividade .
Entertantu Adjuntu Komisaun Anti Korupsaun (KAK), Jose Antonio Neves hateten, Lei Anti Korupsaun nebe mak oras ne’e dadauk Parlamentu sei uza Kodigu Penal no Kodigu Prosesu Penal.
“Agora Komisaun servisu ne’e iha tiha ona definisaun korupsaun kodigu penal iha tiha ona, artigu 292 to’o 299 koalia kona ba korupsaun ho nia formas lubuk ida iha neba,” Adjuntu Neves dehan.
Adjuntu ne’e dehan, sei presiza artigu balun tan maibe la signifika katak, Lei Anti Korupsaun sidauk iha Komisaun labele halo buat ida, ne’e la los tanba lei balun iha tiha ona.
“Ita persiza tanba iha buat balun nebe ladun kobre iha lei nebe eziste tiha ona,” hateten Adjuntu Neves.
