Marcoda Costa, tinan 15, hela iha Loromata, Dili, hateten nia lor-loron fa’an es campur tuir dalan hodi substenta moris lor-loron.
Maske loron manas no senti kolen, kosar metan suli, maibe tan buka moris, Marcos dudu es campur hodi fa’an tuir dalan no dala ruma loron tomak la han.
“Hau nia inan-aman la mampu atu selu hau nia eskola, tanba ne’e hau dezenraska hodi buka moris rasik liu husi fa’an es campur no hau lakoi atu depende deit ba hau nia inan, aman maibe oinsa bele mandiri [independente],” hateten Marcos.
Nia hateten tan katak es campur ne’ebe nian fa’an, loron ida hetan $10, fulan ida mak foin simu osan $70 husi patraun, maibe dalan ruma nia senti triste tanba wainhira es campu fa’an la hotu nia patran hirus nia.
Iha sorin seluk tuir Kris Soares, tinan 17, husi Distritu Aileu loron-loron lori sabraka husi Aileu mai fa’an ina Dili hateten nia senti triste tanba la’o ho distansia ne’ebe dook, maibe tanba inan-aman ferik no katus ona, nune’e hakarak ka lakoi nia tenki buka osan hodi hare fali nia alin sira.
Maske sabraka ne’ebe nia fa’an loron ida hatan lukru $15.
“Hau hanesan mane bo’ot iha familia laran, tanba ne’e hau mak buka osan atu hare fali hau nia alin sira ne’ebe sei eskola no sustenta familia uma laran tanba inan-aman ferik katuas ona.”
Maske ho osan ne’ebe oituan maibe hau esforsu an nafatin dehan
Iha parte seluk nia senti la seguru, tanba wainhira fa’an hotu sabraka fila fali ba Aileu, iha dalan ema sempre ameasa no husu osan, se la fo ema baku nia.
Paulo Dos Santos hanesan komunidade hateten nian senti triste wainhira hare labarik barak ho idade minoria fa’an sasan tuir dalan ninin. Tanba ne’e nia parte husu ba Governu atu tau matan netik ba labarik sira ne’e, tan sira mak futuru ba nasaun, se sira la kontinua eskola oisan bele desenvolve rai ida ne’e.
Tuir observasaun iha Kapital Dili, maioria labarik barak ho idade kiik mak fa’an sasan tuir dalan ninin hanesan, fa’an mantolu, lata/kalen at, lori bani been no ai-fuan no seluk tan.







