Maske iha ona opiniaun oin-oin kona ba Timoroan hela iha rai liur atu bele vota duratne Eleisaun Jeral 2012, tuir Presidente Comissão Nasional de Eleiçõs (CN), Dr. Faustino Cardoso, katak difisil atu bele realiza eleisaun iha 2012 iha estrangeiru tanba haree ba tempu ne’ebe limitadu tebes, preparasaun ne’ebe di’ak, apoiu lojistiku no rekursu humanus mos la subfisiente.
“Ne’ebe ho situasaun ida agora hau duvidas e posivelmente eleisaun ne’e la hala’o,” hatateten Dr. Cardoso semana kotuk (23/9), iha Dili.
Presidente CNE Carodoso haktuir tan katak eleisaun iha rai laran no eleisaun iha rai liur la hanesan tanba kestaun soberania Timor-Leste rai laran permite CNE atu hala’o nia knar kona ba prosessu eleitoral maibe relasiona ho soberania rai liur ka estrangeirus nian, ne’e sei difikulta kona ba kestaun lojistiku, votantes, edukasaun sivika, seguransa no resensiamentu.
“Lei iha ona, los, maibe lei ne’e rasik sei generiku liu, seidauk estabelese prosedementu oinsa hala’o eleisaun iha rai liur,” hatutan Dr. Cardoso.
Kona ba kestaun ida ne’e mos tuir Deputadus iha Parlamentu Nasional, governu presiza kria fila fali Dekretu Lei ida hodi garante Timoroan sira nia partisipasaun iha Eleisaun Jeral 2012.
“Governu tenke produs dekretu lei ida. Se governu la dekreta, klaru ke Timoroan sira iha rai liur ba biban ida ne’e sira la bele tuir eleisaun iha 2012,” hateten Deputadu Rui Menezes, iha Parlamentu Nasional, Dili, semana kotuk (22/9).
Deputadu Menezes, nudar mos Vise-Presidente Komisaun A Parlamentu Nasional ne’ebe trata kona ba assuntus Konstituionais, Justisa, Administrasaun Publika, Poder Lokal no Lejislasaun hateten tan katak lei ne’e importante hodi regulariza mekanismu no oinsa fó kbiit ba orgaun eleitoral hanesan STAE no CNE atu bele implementa lei eleitoral, hodi organiza Timoroan sira iha rai liur atu bele partisipa iha eleisaun Presidensial no Parlamentar iha 2012.
Nune’e mos Deputadu Arão Noe hateten Governu maka tenke dekreta kona-ba kriasaun sentru votasaun, inklui mos mekanismu votasaun. Lei ida ne’e, parlamentu autoriza ona ba governu maka atu elabora kona-ba Dekreto Lei ida atu hala’o eleisaun iha rai liur, tanba iha Lei Eleitoral Artigu 16 fó kompetensia ba governu atu elabora dekretu lei ida kona-ba votasaun iha rai liur.
“Iha lei ne’ebe ke parlamentu aprova ne’e kompetensia para governu atu halo dekretu lei ida ne’e.”







