
Xefe Departamentu Moras La hadaet Ministerio Saude, doutor Herculano Seixas do Santos, hateten dekretu lei kontrola tabacco hetan ona aprovasaun husi Konselho Ministru, agora dadaun halo hela sosializasaun ba komunidade sira.

Nia dehan, meus sosializasaun ne’ebe sira uja mak liu husi media (TV, Radio no Jornais), informa ba komunidades kona ba kontiudu lei no sansaun atu komunidade sira labele hakfodak bainhira tama ona iha faze implementasaun.
Alende ne’e, nia dehan, ministerio mos halo sosializasaun direita ba komunidade sira iha munisipio hotu kona ba lei no perigu tabacco ba saude publiku ema nian.
“Konselho Ministru aprova ona lei kontrola tobacco agora fo tempu fulan neen ba ministerio atu sosializa ba komunidade sira,” doutor Santos hateten, iha Dili “Ita espera katak fulan Junu lei ne’e bele implementa ona.
Nia esplika, lei ne’e iha artigu 32 ne’ebe sita kona ba bandu fa’an sigaru ba labarik idade 17 mai kraik, publisidade ba produtu tabacco, labele fuma iha fatin publiku (edifisiu publiku, fasilidade saude, eskola) no transporte publiku, bandu halo komersio illegal, bandu halo importasaun ba sigaru electroniku no tenke iha imagen mensagen saude iha produtu tabacco.
“Lei ne’e define mos sansaun multa sira, ezemplu ema individu sira ne’ebe fuma iha fatin publiku sei hetan sansaun selu osan $50 to’o $20,000, ” nia hateten.
Nia hatutan, lei fo dalan ba ministerio atu estabelese autoridade nasional luta kontra tobacco hodi implementa lei kontrolu tabacco iha Timor –Leste.
Entretantu Vise Ministru Obras Publiku, Transporte e Komunikasaun (MOPTK), Inacio Moreira, hateten ministerio sei servisu hamutuk ho Polisia Tranzitu (POLTRANS) sira atu kontrolu kondutor sira ne’ebe lori hela kareta fuma sigaru, tanba lei iha ona.
“Kondutores ba transporte publiku sira ne’ebe kontra lei, hau haruka hasai hotu sira nia lisensa tanba estado ne’e tenke manda, laiha tempu atu hamaus malu,” Vise Moreira hateten.
Nia rekonese katak, motorista sira iha direitu atu fuma, maibe la’os bainhira sira lori kareta tula pasageirus, tanba fo impaktu ba ema seluk nia saude.
Iha parte seluk, Diretor organizasaun Unidade Joventude ba Progresu Comunidade (UJPC), Euklidis Torrezao, hateten sira pronto atu servisu hamutuk ho Ministerio Saude hodi sosializa lei kontrola tabacco ba komunidade sira no ba transporte publiku sira.
“Ami iha ona programa atu halo sosializasaun kona ba lei no sirkular primeiru ministru nian ba motorista transporte publiku sira, atu sira bele hatene impaktu sigaru ba saude publiku,” nia hateten.







