Karik la’os ona buat foun ba publiku sira bainhira rona katak feto sira soe oan tanba dalabarak ona akontese mas kestaun la’os akontese dala hira ona, iha ne’ebe no se mak halo maibe oinsa mak bele prevene no ema bele soe oan iha fatin ne’ebe seguru.
Tanba soe oan ka halakon ema seluk nia vida hanesan krimi no mos kontra Maromak nia ukun fuan.La’os atu julga autor sira maibe tansa la fo ba familia sira ne’ebe oan laiha, tansa la fo ba iha asrama susteran sira, nune’e khosok oan ne’e bele moris.
Problema soe oan alende problema individual mos problema nasaun nian ne’ebe governu ka estadu presiza fo atensaun.
Iha ne’e tenta fo solusaun, governu presiza loke orfanatu ida liu-liu ba labarik sira ne’ebe inan-aman la hakarak sira nia prezensa iha mundu ne’e,nune’e khosok oan sira ne’e labele sai vitima husi sira nia inan nia intensaun aat.
Maibe karik governu loke orfanatu ne’e, se bele misaun mak organiza, hanesan madre sira e labele ema bai-bain mak organiza tanba bele akontese halo diskriminasaun entre labarik ida ho seluk.
Alende ne’e, fo mos formasaun ba feto sira liu-liu sira ne’ebe sai autor soe oan nian (ba sira ne’ebe la eskola), ne’e responsabilidade parte SEPI nian, no sira ne’ebe eskola tenke iha materia ida ne’ebe foka liu kona-ba saude reprodutiva nian.
E mos edukasaun husi uma laran tenke maka’as, liu-liu koalia kona-ba sexual, karik uluk koalia kona-ba sex ne’e tabu maibe kazu ema soe ona ladun, mas agora numeru feto soe oan buras tanba iha pergaulan bebas ne’ebe dehan sex mos bebas e ikus mai rezultadu mak isin rua, mane la responsabiliza, feto soe nia oan hafoin partus.
