
Reprezentante organizasaun feto, Laura Pina husu ba governu liu –liu Ministeriu Justisa no Ministeriu Saude atu estabelese lalais sistema teste DNA iha Timor –Leste, tanba durante ne’e bainhira halo teste DNA sempre haruka ba liur.
Nia hato’o kestaun ida ne’e, nune’e bele aselera lalais prosesu kazu violasaun seksual ne’ebe feto sira hasoru, atu sir abele hetan justisa ida justu iha sira nia moris.
Nia dehan, durante ne’e iha kazu barak mak feto sira hasoru liu –liu in-responsabilidade husi mane sira ba buat ne’ebe sira halo, e sira hakarak teste DNA, ne’e mak sai evidensia ida forte ba feto sira atu hetan justisa ida justu no ejiji responsabilidade.
“Kazu violasaun seksual no insestu, dala barak inan feto sira ne’e rezulta iha oan, maibe membru familia ne’ebe halo aktu ne’e la rekonese, tanba ne’e ami husu priense lalais ekipamentus teste DNA,” Pina sujere, bainhira partisipa iha lansamentu relatorio opsaun asesu ba justisa, barreira no prosesu halo desizaun iha kontestu pluralizmu juridiku, iha Timor Plaza, Dili.
Nia hatutan, katak ho era globalizasaun ne’ebe iha nesesidade aumenta barak, governu tenke iha ona hanoin atu priense lalais ekipamentus ida ne’e, tanba teste DNA hanesan evidensia ida ne’ebe forte tebes husi parte medikus ba tribunal atu deside kazu ruma ne’ebe relasiona ho violasaun seksual no insestu. “ se la’e ema hotu halo arbiru deit,” nia dehan.
Preokupasaun hanesan mai mos husi membru Komisaun F (saude, edukasaun, egualidade jeneru no veteranus), Deputadu Eladio Faculto, katak iha heroi balun ne’ebe foti ona sira nia ran atu halo teste DNA, maibe to’o ohin loron rezultadu laiha.
“Hau sujere ba governu Timor-Leste atu tau ita nia apareilu ida ba investigasaun DNA ne’e iha tempu badak, tanba ita nia rai ne’e ema mate barak, tanba sa mak la tau ema espesialidade atu toma konta ba ida ne’e laiha,” Deputadu Faculto preokupa.
Hatan ba kestaun ne’e, Ministru Justisa, Dionisio Babo Soares, katak teste DNA ne’e importante tebes, maibe la fasil tanba presiza kustu bo’ot, relasiona ho rekursu humanu.
“Agora ne’e ami sei koalia ho Ministeriu Saude atu hare buat ne’e, tanba ejijensia maka’as liu ona,” Ministru Soares dehan.







