Komunidade balun iha kapital Dili to’o agora seidauk asesu ba bee moos, tuir Diretor Jeral Diresaun Nasional Servisu de Agua, Gustavo da Costa, katak tanba kauza husi atitude komunidade rasik ne’ebe buka estraga kanalizasaun besi bee moos nian.
Diretor Jeral ne’e hateten, dala barak komunidade ho membro governu balun kestiona katak iha bairo balun la asesu ba bee moos no fo sala fali ba SAS.
“Atitude komunidade nian mak la diak, la’os DNSA mak sala, tanba komunidade rasik laiha konsiensia hodi estraga kanu bee nian,” DJ da Costa hateten, iha Kaikoli, Dili.
“Atitude ema ida nian, ema iha bairo barak mak sai vitima ba bee moos,”.
Tanba ne’e nia husu ba komunidade sira mos tenke kontribui ba Diresaun Nasional Servisu de Agua, labele estrega kanu bee nian, nune’e maluk sira iha bairo seluk mos bele asesu ba bee moos.
“Tanba dala barak ami nia ekipa ba chek komunidade sira ho asaun mak hasoru, ne’ebe ami la bele halo buat ida,” nia dehan.
Maske nune’e nia dehan, DNSA nafatin esforsu an servisu hamutuk ho lideransa komunitaria oinsa mak bele hadia sistema hirak ne’e.
Alem de ne’e, nia dehan, fator seluk mos mak limitasaun de orsamentu, ba tinan 2014 nian DNSA ba kapital dezenvolvementu laiha, entaun labele responde komunidade nia preokupasaun.
Nia dehan, DNSA iha orsamentu (2014) ba salario vencimentu hamutuk $983.000 hodi selu funsionariu sira no Bens de Servisu nian hamutuk $943.000.
“Orsamentu bens de servisu $943.000 ne’e mak uja hodi atende servisu operasional iha teritoriu laran tomak,”nia dehan.
“Orsamentu ba kapital minor no dezenvolvementu laiha mai husi fundus infra-estruturas hamutuk $1,7 milions,”.
Maibe nia dehan, orsamentu $1,7 milions ne’e ba estudu nian, la’os ba konstrusaun, halo estudu kona ba bee moos iha bairo sira iha Dili laran.
Iha parte seluk membru Komissaun E (infra-estruturas, transportes no komunikasaun), Deputadu Inacio Morreira, hateten problema bee moos iha teritoriu tomak, liu-liu iha kapital Dili nunka rezolvidu.
Nia rekonese katak, atitude komunidade nian mos sai fator ida, tanba komunidade la kolabora no buka estraga deit kanu bee nian.
“Atitude komunidade nian halo ema sai mal servisu, tanba dala barak komunidade rasik estrega hotu kanu bee moos nian, ne’e akontese bebeik ona iha bairo hotu-hotu, ne’ebe ida ne’e hau rasik mos la konkorda,” Deputadu Moreira kestiona.
Tanba ne’e nia husu ba governu, presiza hadia regulamentu ne’ebe diak no fo sansaun ne’ebe forte, nune’e komunidade sira labele estraga tan kanu bee nian.
Entretantu Xefe Suku Santa Cruz, Manuel Correia, rekonese kestaun ne’e, maibe sira labele halo buat ida tanba ema estraga kanu bee ne’e ho kalan deit.
“Ne’ebe ita la haree, oinsa ita bele koalia, hau fo avisu hela deit ba xefe aldeia sira atu nune’e sira hatutan fali ba iha komunidade sira,” nia dehan.
